Aanbidding der koningen Jacob Cornelisz. van Oostsanen 1517 (gedateerd) middenluik 83 x 56 cm, zijluiken elk 83 x 25 cm Amsterdam, Rijksmuseum

Bekijk grotere afbeelding

De drie koningen betuigen eer aan het Christuskind en bieden het mirre, wierook en goud aan. Zij staan elk voor een leeftijdscategorie: een jonge man, een man van middelbare leeftijd en een oude man. Ook vertegenwoordigen zij elk een werelddeel: Azië, Afrika en Europa. Hiermee wordt op symbolische wijze getoond dat de hele wereld en alle leeftijden eer bewijzen aan het Christuskindje.

Op de balk boven Maria staat de datering 1517,  geflankeerd door renaissance engelenfiguurtjes en ranken.

Op de zijluiken staan de gebedsportretten van degenen voor wie het schilderij is gemaakt, samen met hun kinderen. Helaas zijn de familiewapens op het schilderij later overschilderd, zodat wij hen niet meer kunnen identificeren. Zij staan afgebeeld samen met hun beschermheiligen: Hiëronymus en Catharina. Als het drieluik gesloten is ziet de toeschouwer op de buitenluiken de heiligen Anthonius Abt en Christoffel.

In de tijd van Jacob Cornelisz. zag men het werk meestal met gesloten luiken. De luiken werden pas geopend bij bijzondere gelegenheden, zoals het opdragen van een mis bij het altaar, waarboven het drieluik als altaarstuk hing.

© Jan Dirk de Kruijff